Чăвашла-вырăсла словарь (1982)

айтар

1.
убавлять, отбавлять
шывне айтар — отбавить воды (из сосуда)
Атăла алтăрпа айтараймăн. — посл. Ковшом воду в Волге не убавить.

айтар

2.
растаскивать, разбазаривать
вăл укçана айтарса пĕтернĕ — он разбазарил деньги
Алли пыран айтарать. — посл. На чужое добро все горазды. (букв. растаскивают, кто ни попало)

Чăваш сăмахĕсен кĕнеки

Айтар

vox incertae signif., quae forsitan olim nom. pr viri fuerit. Слово неизвестного знач.; может быть, личн. имя мужч. Альш. Айтар капанне айĕнчен туртаççĕ. (Çăм авăрлани). Из Аидарова стога снизу теребят. (Загадка о прядении шерсти). V. айсăр капан. Cf. Айдар, nom viri. in Чув. яз им., 25. Около дер. Авыр-Сирмов, Асакасин. вол. Ядрин. у., есть овраг — Айтар вар (Аjдар), nom. loci voraginosi, qui est prope viculum Авăр-Çырми praef. Iadrinensis. Ср. тат. фамилию [араб сăмахĕ].

айтăр

vox incertae signif., слово неизвестного знач. V. Айтар. Раков. Айтăр капанĕ айĕнчен туртаççĕ. (Çăм авăрлани).

алтăр

vox incerta in aenigmate posita. Неизвестное слово в загадке. Актай. Алтăр капан айĕнчен утă туртăп. (Кăнчала арлани). Из-под стога... я буду дергать сено. (Загадка: прядение). Лобашкин. Алтăр капан айĕнче вунă сурăх туртĕ. (Кăнчарла арлани). Из-под... стога десять овец будут теребить, т. е. сено (Прядение). Cf. Айтар, Айтăр.

Вырăсла-чăвашла словарь (1972)

хапать

что несов., хапнуть, -ну однокр. простор. 1. тыт, ярса тыт; 2. çыннăнне ил, вăрла, айтар.

хватать

кого, что несов. хватить, -чу, -тишь сов. 1. тыт, ярса ил, ярса тыт (алăран, ĕнсерен), айтар; 2. çап, тив; он хватил его по голове вăл ăна пуçран çапрĕ; морозом хватило капустную рассаду купăста калчине сивĕ (тăм) тивнĕ; хватить через край ытлашши, вырăнсăр каласа пăрахма.

Чăвашла-вырăсла фразеологи словарĕ

Кăмăл ту

Кăмăл ту 1. желать / пожелать что делать; 2. исполнять / исполнить желание кого, чье; 3. оказывать / оказать любезность кому-чему, проявлять / проявить доброжелательство к кому-чему.
1. Çынсем те урăх калаçса тăма кăмăл тумарĕç. Ю. Айташ. 2. Анчах Айтар кăмăлне тумасан, эпир ялĕпе пĕтетпĕр. П. Осипов. 3. Ларсам, хăна, ларсамччĕ, Пире кăмăл тусамччĕ. Ю. Скворцов. Тен, — ăçтан пĕлме пултарăр? Ман ята та хуртарма Кăмăл тăвĕ тĕп хуламăр Пĕр-пĕр урлă урама. П. Хусанкай.

Мăшкăл ту

Мăшкăл ту позорить / опозорить кого-что, срамить / осрамить кого-что, осмеивать / осмеять кого-что.
Ман аслă, пуян Ирĕк çĕршыва Ĕмĕрне çич ют Мăшкăл тăвайман. Çеçпĕл çеçкисем. Чăнах, фашистсем пире мăшкăл туни, пирĕн ял-хуласене кĕл туни, ача-пăчасене тискеррĕн вĕлерни, паллах, кашни çын чĕринчех ĕмĕр çухалми йĕр хăварать, курайманлăх вутне чĕртет. В. Алентей. — Итле-ха: эпир, пĕтĕм çамрăксем пуçтарăнса, Айтар туйне мăшкăл тăвас тетпĕр, эсĕ мĕн шухăшлатăн? П. Осипов.

Чухăна юл

Чухăна юл беднеть / обеднеть.
Шар курнă е чухăна юлнă çынна пулăшасси кĕтӳçшĕн хырăм выçсан çимелли пекех паллă ĕç пулнă. Хв. Уяр. Чарăн карчăк! Айтар камне чухлаймастăн эсĕ: хĕрне панипе чухăна юлас çук. П. Осипов.

Федотовăн «Тĕне кĕмен чăвашсен ячĕсем» словарĕ

Айтар

м. и. Чув. яз. им., 25. Ср. тат. фамилию Айдаров; тат., башк. Айдар < араб. м. и. Хайдар "лев"> прозвише халифа Али > мар. м. и. Айдар.

Айтарман

л. и. м.: Айтар + -ман. См. Айтар.

Çавăн пекех пăхăр: