Шырав: жара

Шыракан сăмаха çырăр:   
[+] хушма опцисем

Чăвашла-вырăсла словарь (1982)

вăйлан

3.
усиливаться, крепчать
становиться более сильным, крепким, значительным

çил вăйланать — ветер крепчает
кăнтăрла шăрăх вăйланать — днем жара усиливается

вĕри

1.
жар, жара

вĕрилĕх

1.
жар, жара
çуллахи вĕрилĕх — летняя жара

вил

2. в некоторых словосочетаниях имеет усил. знач.:
вилес пек çиес килет — смерть как хочется есть
кулса вил — смеяться до упаду
макăрса вил —горько плакать
вилмелле шăрăх — убийственная жара

июль

июльский
июлĕн пĕрремĕшĕ — первое июля
июль шăрăхĕ — июльская жара

йăвашлан

2.
ослабевать, терять силу, утихать
çил йăвашланчĕ — ветер ослабел
вĕри йăвашланчĕ — жара спала
шăрăх йăвашланчĕ — жара спала
чирлĕ çын сасси йăвашланчĕ — голос у больного ослаб

лак

IV. подр. —
о неожиданном резком ударе, падении

шлеп, трах, плюх

лак ту — шлепнуться, трахнуться, плюхнуться
Тĕпĕр-тĕпĕр туй килет, ланкашкана лак! сикет. (Кăвар туртни). — загадка С шумом двигался свадебный поезд и вдруг провалился в яму. (Выгребание жара из печи).

лĕплен

делаться тепловатым
становиться чуть теплым
(остывая или нагреваясь)
шыв вĕри, кăшт лĕплентĕр-ха — вода горячая, пусть немного остынет
вĕри ăшă лĕпленчĕ — жара спала
хĕвел çинче ларнă шыв лĕпленсех кайнă — вода на солнце стала теплой

мăранлантар

делать вялым, малоподвижным
шăрăх мăранлантарать — жара вызывает вялость

минкет

разг.
1.
мучить, терзать, томить
шăрăх минкетет — мучает жара

пĕçерт

1.
то же, что пĕçер 2—5.
алла вĕлтĕренпе пĕçертрĕм — я обжег руки крапивой
ун çамки хытă пĕçертет — у него лоб горячий (от жара)

сулхăнлан

1.
холодать, становиться прохладным, холодным, остывать
çанталăк сулхăнланчĕ — жара спала, погода стала прохладной
августра шыв сулхăнланчĕ — в августе вода в реке уже остыла

сӳрĕнкĕлен

1.
спадать (о жаре), остывать, становиться прохладнее
кун сӳрĕнкĕленчĕ — жара спала

сывлăм

2.
прохлада
ирхи сывлăмпа — 1) по утренней росе 2) утренней прохладой, пока не наступила жара

тамал

2.
спадать, смягчаться, становиться слабее
шăрăх кăштах тамалчĕ — жара немного спала
шăршă тамалать — запах улетучивается
çилли тамалнă — злость его прошла

тарăхтар

4.
мучить, донимать, изводить
пире шăрăх тарăхтарса çитерчĕ — жара нас измучила
вăл мана пайтах тарăхтарчĕ — он мне порядком надоел

хĕрӳ

1.
жара, жар, зной

хуплантар

2.
мeчить, причинять мучения, страдания
кăçал пире шăрăх хуплантарчĕ — этим летом нас замучила жара

шатра

5.  
прыщ и прыщи
угорь и угри
тутана шатра тухса тулнă — губы обметало от жара

шăрăх

жара, зной, жар
пекло
разг.

шăрăх

жарко, знойно, горячо
кăнтăрлахи шăрăх — полуденный зной
чăтма çук шăрăх — 1) невыносимая жара, нестерпимый жар 2) нестерпимо жарко
шăрăх кун — знойный день
шăрăх тăрăх — жаркий пояс
шăрăх çу — жаркое лето
паян питĕ шăрăх — сегодня очень жарко
çанталăк шăрăх тăрать — стоит жаркая погода
курăксем шăрăхпа типсе çунса кайнă — все травы выгорели от жары

юлхавлантар

нагонять лень, располагать к лени
шăрăх юлхавлантарать — жара нагоняет лень

ăшă

2.
жара

хĕрӳсĕр

нежарко, без жара
хĕрӳсĕр кăмака — нежаркая печь
чĕрĕ вутă хĕрӳсĕр çунать — сырые дрова горят нежарко

Чăвашла-вырăсла словарь (1919)

вĕри

горячий
жаркий

вĕри чир — тиф; горячка
вĕри, хĕрӳ, кăвар — жар, жара; жаркий
пĕçертсе пăрахни — в жару

Вырăсла-чăвашла словарь (2002)

достигнуть

глаг. сов., чего
1. (син. добраться) çит; достичь финиша первым финиша пуринчен малтан çит
2. (син. приблизиться) çит, капаш; -а(е) яхăн пул; жара достигла тридцати пяти градусов шăрăх вăтăр пилĕк градуса çитрĕ
3. (син. добиться) пурнăçла; мы достигли своей цели эпир хамăрăн тĕллеве пурнăçларăмăр

жара

сущ.жен. (син. зной; ант. холод, мороз)
шăрăх, вĕри; всё лето стоит жара çăвĕпех шăрăх çанталăк тăрать

зной

сущ.муж. (син. жара; ант. холод, стужа)
вĕри, шăрăх; полуденный зной кăнтăрлахи шăрăх

июльский

прил.
утă уйăхĕнчи; июльская жара утă уйăхĕнчи шăрăх

холод

сущ.муж. (син. стужа; ант. тепло, жара)
сиве; лютый холод шартлама сивĕ; дрожать от холода сивĕпе чĕтре; в открытую дверь пахнуло холодом уçă алăкран сивĕ çапрĕ

Чăваш сăмахĕсен кĕнеки

хĕвел ури

солнечные лучи. СПВВ. Городище Б. Хĕвел ури (когда лучи солнца падают через облака). ''Альш''. Хĕвел ури ӳкнĕ, от солнца пошли лучи. ''N''. Ав, пĕлĕт витĕр хĕвел ури ӳкнĕ (лучи). ''N''. Хĕвел ури пуснă. Ослабел от солнечного жара (напр., на жнитве).

Вырăсла-чăвашла словарь (1972)

адский

1. тамăкри пек; 2. пит вăйлă, чăтма çук; адская жара чăтма çук вĕри.

тропический

тропикри, тропиксем хушшинчи, кăнтăр енчи; 2. разг. верп, шăрăх; сегодня у нас тропическая жара паян пирĕн тропикри пек шăрăх.

убийственный

разг. вĕлерекен, хаяр; убийственный климат вĕлерекен, усал климат; убийственная жара тӳсме çук шăрăх.

умеренный

вăтам, вăхăтлă, чухах, кирлĕ таран; умеренная жара вăхăтлă вĕри çанталăк.

Çавăн пекех пăхăр:

жандармский жанр жанрлă жар « жара » жаргон жаргонизм жаргонла жареный жарить

жара
Сăмаха тĕплĕ ăнлантарман
 
Хыпарсем

2015, утă, 30
Шыранӑ чухне ӑнсӑртран латин кирилл саспаллисем вырӑнне латин саспаллисене ҫырсан, сайт эсир ҫырнине юсама тӑрӑшӗ.

2015, утă, 30
Шырав сӑмахӗсене сӗннӗ чухне малашне вӑл е ку сӑмаха унччен миҫе шыранине тӗпе хурса кӑтартӗ.

2015, утă, 29
Сăмах шыранӑ чухне малашне сайт сире сăмахсарсенче тĕл пулакан вариантсене сĕнĕ.

2014, пуш, 25
Мобиллă хатĕрсемпе усă куракансем валли сайта лайăхлатрăмăр //Мирон Толи пулăшнипе.

2011, утă, 20
Вырăсла-чăвашла сăмахсарпа пуянланчĕ.

2011, утă, 19
Сăмахсарсен çĕнелнĕ сайчĕ ĕçлеме пуçларĕ.

2011, утă, 16
Сайтăн çĕнĕ версийĕ хатĕрленме пуçларĕ.

Пӳлĕм
Сайт пирки

Ку сайтра чăваш сăмахсарĕсене пухнă. Эсир кунта тĕрлĕ сăмахсен куçарăвне, тата ытти тĕрлĕ уйрăмлăхĕсене тупма пултаратăр.

Счетчики
Пулăшу

Эсир куçаракан укçа хостингшăн тӳлеме, çĕнĕ сăмахсарсем кĕртме, Ашмарин хатĕрленĕ сăмах пуххине сканерлама кайĕ.

RUS: Переведенные вами средства пойдут на оплату хостинга, добавление новых словарей, сканирование словаря Ашмарина.

Куçармалли счётсем:

Яндекс: 41001106956150

WMR: R028110838271

PayPal: np@chuvash.org