Шырав: кăвакарчăн

Шыракан сăмаха çырăр:   
[+] хушма опцисем

Чăвашла-вырăсла словарь (1982)

апăрша

бедный, несчастный, жалкий
апăрша, епле пĕтсе кайнă! — как она, бедняжка, похудела!
ку апăршана мĕнле пулăшас-ши? — как же помочь этому бедняге?
Пуян çын путек усрать, апăрша сын ача усрать. — посл. У богача много ягнят, у бедняка — детей.
Хĕрлĕ туна апăрша. (Кăвакарчăн). — загадка У босого бедняжки ноги красные. (Голубь).

кăвак

5.
сизый
кăвак кăвакарчăн — сизый голубь

кăвакарчăн

голубь

кăвакарчăн

голубиный
кăвакарчăн ами — голубка
кăвакарчăн йăви — голубиное гнездо
кăвакарчăн чĕппи — голубенок
пуштă кăвакарчăнĕ — почтовый голубь
кăвак, кăвак кăвакарчăн йăви тавра çаврăнать, ик çунатне шарт çапать — фольк. сизый, сизый голубочек все кружится вокруг своего гнезда, хлопая крыльями

кăрăлтат

1.
кричатьо птицах
перевод зависит от характера крика:

курлыкать, кулдыкать, ворковать и т. д.
ăсан кăрăлтатать — тетерев токует
кăвакарчăн кăрăлтатни — воркованье голубя

кулюкка

диал.
то же, что кăвакарчăн

куç


выçă куç — жадюга
кăвакарчăн куçĕбот. незабудка
турат куçĕ — отверстие от сучка в доске
чĕп куç — 1) куриная слепота (болезнь) 2) мигалка, коптилка
чĕп куç курăкĕбот. лютик
шыв куçĕ — полынья, промоина
куç пав — гипнотизировать
куç хӳрипе пăх — коситься, смотреть косо
куçран пăхтар — держать в зависимости
куç хупса иличчен — в мгновение ока
куç тулли — ненаглядный (букв. заполняющий взор)
куçне уç — открыть глаза кому-л. на что-л.
куçран ӳкер — ронять себя в чьих-л. глазах
куçпа çисе яр — есть глазами
кури куçа курми ту — закрывать глаза на что-л.
куç умĕнче кала — говорить в глаза, прямо
куç хыçĕнче — за глаза, заглазно
Куç умĕнче ан мухта, куç хыçĕнче ан хурла. — посл. В глаза не льсти, а за глаза не хули.
куç умĕнчех — очевидно,
наглядно
айăпĕ куç умĕнчех — его виновность очевидна

символла

II.
символизировать
шурă кăвакарчăн мире символлать — белый голубь символизирует мир

турман

турман (кăвакарчăн ăрачĕ)
турман кăвакарчăн — голубь-турман

шулап

2.
желоб на коньке крыши (обычно из выдолбленного бревна)
кăвак-кăвак кăвакарчăн шулап тăрăх кускалать — фольк. ходит сизый голубь взад-вперед по желобу

эмблема

эмблема (символла паллă, ӳкерчĕк)
спорт эмблеми — спортивная эмблема
кăвакарчăн — мир эмблеми — голубь — эмблема мира

кăвакарчăн


кăвакарчăнăм — голубушка, голубка (ласковое обращение к женщине)
кăвакарчăн куçĕбот. незабудка
кăвакарчăн шăтăкĕ — слуховое окно (в надворных постройках)

Чăвашла-вырăсла словарь (1919)

кăвакарчăн

голубь; кăвакарчăн ами – голубка.

88 стр.

Вырăсла-чăвашла словарь (2002)

белый

прил.
1. (ант. чёрный) шурă; белый, как снег юр пек шурă; белый голубь шурă кăвакарчăн; окрасить в белый цвет шурăпа сăрла
2. (син. белогвардейский; ант. красный) шурă (Раççейре 1917 çулта пĕтернĕ влаçшăн кĕрешекенсем çинчен) ♦ белый хлеб шурă çăкăр (тулă çăнăхĕнчен пĕçерни); белый гриб шурă кăмпа; белые пятна на карте тĕпчемен çĕрсем; на белом свете çут тĕнчере; белые стихи рифмăсăр сăвă; средь бела дня тăр кăнтăрла; шито белыми нитками тупсăмĕ кĕретех курăнать (ултавăн); принимает чёрное за белое хурапа шурра уйăраймасть

голубка

сущ.жен.
1. кăвакарчăн (ами); голубка высиживает яйца кăвакарчăн çăмарта пусса ларать
2. кăвакарчăнăм (хĕре, хĕрарăма ачашласа калани)

голубь

сущ.муж., множ. голуби
кăвакарчăн; голуби воркуют кăвакарчăнсем кăвăлтатаççĕ; белый голубь — символ мира шурă кăвакарчăн — тăнăçлăх символĕ

Чăваш сăмахĕсен кĕнеки

явăç

явăç (jавыс'), свиться; связаться; сдружиться; сходиться друг с другом.
- М. П. Петр. Хыпар № 15, 1906. Ачасем пурте пĕр-пĕринпе явăçса, пĕр-пĕрне чуп-туса: халăх хушшинче килĕшӳ пултăр, тесе, турра кĕл-тăва пуçларĕç.

|| Увиваться.
- КС. Паян çав виле (вил'э) панче кунĕпех çахансам явăçаççĕ.

|| Привадиться.
- Зап. ВНО. Арман кутне йăтăсем явăçнă. К мельнице привадались собаки.
- Юрк. † Уй варринчи  хурамана курак-çăхан явăçнă, явăçнă та сивĕнмест. (Свадеб. п.).
- Зап. ВНО. Кăвакарчăн явăçсан, çын пуять, теççĕ. Если привадятся (к дому) голуби, то человек разбогатеет. (Поверье).

|| Кишеть.
- Зап. ВНО. Ача-пăча ăçта кирлĕ, унта хурт-кăткă пек явăçать (кишат).

|| Болтаться, „тереться“ около кого-нибудь, приставать к кому-л.
- Козм. Явăç, болтаться. Эсĕ ун çумăнче [sic!] мĕн явăçса çӳретĕн? Что ты около него болтаешься?

|| Смешаться (попав в число других вещей)
- Ст. Чек. Явăçса карĕ пулĕ. Вероятно, смешалось с другими вещами.
- Ib. Явăçса (кайнă ĕçлеме) пĕрлешсе, хутшăнса.
- Ib. Явăçса кай çавсемпе пĕрлешсе кай. Об интимной связи.
- Хыпар № 30, 1906. Санăн арăму иртĕнет-мĕн, Евстигнейпа явăçнă, теççĕ, тет.
- Чебокс. Çав арăмпа явăççа çӳрет (путается) вăл.
- КС. Вăл çавăн арăм(ĕ) патне явăçнă (повадился, т. е. они „кусаççĕ“).
- Бiтр. Çав ывăлсенчен кĕçĕнни çав карчăкăн хĕрĕ патне йывăçнă, тет те, кайран сивĕннĕ, тет. Младший из сыновей связался с дочерью той старухи, а потом охладел к ней.

|| „Путаться“ с кем
- Юрк. † Хура хĕрсемпе явăççа, хура-хутаç илсе хуплантăм. Путаясь с девушками-чернушками я замаялся покупать им рожки (плоды ceratonia siliqua).

Вырăсла-чăвашла словарь (1972)

турман

турман (вĕçнĕ чухне чикеленме пултаракан кăвакарчăн ăрачĕ).

хохлатый

тĕпеклĕ, тĕпекеллĕ, тĕклĕ пуç тӳпиллĕ (кăвакарчăн).

Чĕрчун ячĕсен чăваш-вырăс-латин словарĕ

вăтам вăрман кăвакарчăнĕ

см. кăвакарчăн

кăвакарчăн

(кулюкка, кăвăлти) голубь, сизый голубь — columba livia [кăвак тĕслĕ вĕçен кайăк]; вăтам вăрман кăвакарчăнĕ (вăтам ула тăпа) клинтух — columba oenas; пĕчĕк вăрман кăвакарчăнĕ (пĕчĕк ула тăпа) горлинка, горлица — streptopelia turtur; пысăк вăрман кăвакарчăнĕ (пысăк ула тăпа) вяхирь — columba palumbus; чулту кăвакарчăнĕ каменный голубь (скалистый голубь) — columba rupestris [Азире тусем хушшинче пурăнакан кайăк]

кăвăлти

см. кăвакарчăн

кулюкка

см. кăвакарчăн

пĕчĕк вăрман кăвакарчăнĕ

см. кăвакарчăн

пысăк вăрман кăвакарчăнĕ

см. кăвакарчăн

ула тăла

см. кăвакарчăн

чул ту кăвакарчăнĕ

см. кăвакарчăн

Чăвашла-тутарла словарь (1994)

кăвакарчăн

күгәрчен

Çавăн пекех пăхăр:

кăвакал хăй кăвакал-хăй кăвакар кăвакарт « кăвакарчăн » кăвакарчăнла кăвакăш кăваккăн кăвакки кăваклан

кăвакарчăн
Сăмаха тĕплĕ ăнлантарман
 
Хыпарсем

2015, утă, 30
Шыранӑ чухне ӑнсӑртран латин кирилл саспаллисем вырӑнне латин саспаллисене ҫырсан, сайт эсир ҫырнине юсама тӑрӑшӗ.

2015, утă, 30
Шырав сӑмахӗсене сӗннӗ чухне малашне вӑл е ку сӑмаха унччен миҫе шыранине тӗпе хурса кӑтартӗ.

2015, утă, 29
Сăмах шыранӑ чухне малашне сайт сире сăмахсарсенче тĕл пулакан вариантсене сĕнĕ.

2014, пуш, 25
Мобиллă хатĕрсемпе усă куракансем валли сайта лайăхлатрăмăр //Мирон Толи пулăшнипе.

2011, утă, 20
Вырăсла-чăвашла сăмахсарпа пуянланчĕ.

2011, утă, 19
Сăмахсарсен çĕнелнĕ сайчĕ ĕçлеме пуçларĕ.

2011, утă, 16
Сайтăн çĕнĕ версийĕ хатĕрленме пуçларĕ.

Пӳлĕм
Сайт пирки

Ку сайтра чăваш сăмахсарĕсене пухнă. Эсир кунта тĕрлĕ сăмахсен куçарăвне, тата ытти тĕрлĕ уйрăмлăхĕсене тупма пултаратăр.

Счетчики
Пулăшу

Эсир куçаракан укçа хостингшăн тӳлеме, çĕнĕ сăмахсарсем кĕртме, Ашмарин хатĕрленĕ сăмах пуххине сканерлама кайĕ.

RUS: Переведенные вами средства пойдут на оплату хостинга, добавление новых словарей, сканирование словаря Ашмарина.

Куçармалли счётсем:

Яндекс: 41001106956150

WMR: R028110838271

PayPal: np@chuvash.org