Шырав: юмăç-терĕç

Шыракан сăмаха çырăр:   
[+] хушма опцисем

Чăвашла-вырăсла словарь (1982)

вăтан

стесняться, смущаться, робеть, стыдиться
вăтанса кай — застыдиться
Ӳркенмен ăста пулнă, вăтанман юмăç пулнă. — посл. Кто не ленится, становится мастером, кто не смущается — знахарем.

оракул

оракул (ĕлĕкхи вăхăтра — турă ячĕпе тĕрлĕ вăрттăнлăха уçса паракан юмăç)

те

1.
говорить
сказать

мĕн терĕ-çав? — что он сказал?
статьяна вуласа тухрăм, терĕ — он сказал, что прочитал статью
атте пыраймасть, те — передай, что отец не может прийти
радиопа çумăр пулмасть, терĕç — по радио сообщили, что дождя не будет
тем текен те пур — говорят разное

тейĕр
1) скажите, передайте, сообщите:
килте çук, тейĕр — передайте, что его нет дома
2) думайте, считайте
хуçи хытă ан тейĕр — не думайте, что хозяин скупой, не сочтите хозяина скупым

тĕн

религиозный
католик тĕнĕ — католичество, католическая религия
мусульман тĕнĕ — мусульманство, мусульманская религия
христиан тĕнĕ — христианство, христианская религия
юмăç тĕнĕ — традиционная религия, народная религия
тĕн йăли — религиозный обычай
тĕн сĕрĕмĕ — религиозный дурман
тĕн пропаганди — религиозная пропаганда
тĕне хирĕçле пропаганда — антирелигиозная пропаганда
тĕне кĕр — принять веру
тĕне кĕрт — обратить в веру
тĕне кĕмен чăвашсем — некрещеные чуваши
тĕне ĕненмен çын — неверующий, атеист

шаман

шаман (хăшпĕр халăхсен — вĕрӳçĕ, юмăç)  [эвенк саман]

юмăç

1.
знахарь, знахарка, ворожея
юмăç карчăк — старуха-ворожея
Ÿркенмен ăста пулнă, вăтанман юмăç пулнă. — посл. Работящий стал умельцем, а несмущающийся — знахарем.

юмăç

2.
гадание, знахарство, ворожба
юмăç пăх — гадать, заниматься гаданием
юмăç яр — гадать, заниматься гаданием

ӳркен

лениться
ӳркенмесĕр ĕçле — работать не ленясь
ӳркенсе тăр — лениться (что-л. делать)
Вăтанман юмăç пулнă, ӳркенмен ăста пулнă. — посл. Несмущающийся становится знахарем, прилежный — мастером.

юмăç-терĕç

собир.
ворожеи, знахари

пăх


алла пăх — привыкать, приручаться (о животных)
ăçта пăхнă унта — куда ни посмотри, везде
пăхса та курăнмасть-ха — видом не видать; еще долго ждать
пĕр енчен пăхсан — с одной стороны (о точке зрения)
пĕрре пăхсах — с первого взгляда
пăхсах паллă — сразу видно
карт пăх — гадать на картах
юмăç пăх — ворожить
çын куçĕнчен пăх — быть зависимым от кого-л.
вăл ашшĕне пăхнă — он весь в отца, он вылитый отец
пăх та кур! — вот тебе раз!, вот это да!

Чăваш чĕлхин çĕнĕлĕх словарĕ

ăрăмçă

ч.с. 1. Юмăçă, вĕрӳçĕ; халăх сиплевçи, экстра-сенс (туп.). Тĕрлĕрен ăрăмçăсем халĕ те пур иккен çĕр çинче. К-н, 1988, 17 /, 4 с. Асамçăпа ăрăмçă [Пуçелĕк]. Х-р, 25.12.1991, 2 с. Çĕршыври мĕн пур тухтăр, ăрăмçă Серапиона сыватма хăтланса пăхнă. ÇХ, 1997, 28 /, 4 с. Ăрăмçă е алă тăрăх юмăç пăхакан патне канаш ыйтма кайнă-и. Т-ш, 1999, 5 /, 12 с. — чăваш ăрăмçи (ЧС, 1993, 10 кл., 41 с.); вуду халăхĕн ăрăмçи (Х-р, 12.07.2001, 3 с.). 2. Асамçă, пысăк ăстаçă. Чун-чĕререн тав вĕсене — журналăн ăрăмçисене! В.Давыдов-Анатри //К-н, 1985, 5 /, 5 с. Ăрăмçă вырăннех хураттăм хама хам. Я-в, 1991, 7 /, 18 с. Мăнаçлăскер, ĕнен мана, эпăрăмçă. Х-р, 22.02.2000, 4 с. — сăмах ăрăмçи (ХЧЛ, 1990, 11 с.; А.Смолин, 1999, 82 с.); — ăрăмçă куккук (В.Энтип //Я-в, 1991, 7 /, 12 с.); куккук-ăрăмçă (Х-р, 5.09.1996, 4 с.); ăрăмçă-гастролер (Хв.Уяр //Х-р, 30.09.1992, 2 с.); ăрăмçă-пике (В.Эктел, 1996, 51 с.).

Чăваш чĕлхин ретроспективлă ăнлантару словарĕ

тухат

асамăç е тухатмăш ту. Юмăç пăхмарăн-и е урăх çынна пăхтармарăн-и? Чĕлхе вĕренмерĕн-и? Е юмăç патне ăс ыйтма каймарăн-и? Тухатмарăн-и? (Асамăç тумарăн-и?) [Требник 1886:49]; Малалла тата тухатнăшăн (тухатмăш тунăшăн) айăплакан çĕре çитремĕр; унта эпир чарăнса тăмарăмăр [О загробной 1904:13].

Вырăсла-чăвашла словарь (2002)

гадалка

сущ.жен.
юмăç (хĕрарăм)

гадание

сущ.сред.
юмлав, юмлани, юмăç яни

гадать

глаг. несов.
1. юмла, юмăç яр; гадать на картах картпа юмла
2. о чем (син. предполагать) шутла, пуçа ват ♦ не думал, не гадал шутра та пулман

что

1. 1.местоим. вопросит. мĕн, мĕскер; Что ты сказал? Мĕн терĕн эсĕ?; Что здесь случилось? Мĕн пулчĕ кунта?
2. нареч. (син. сколько) мĕн чухлĕ, мĕн хак; За что ты это купил? Мĕн хакпа туянтăн эсĕ куна?
3. нареч. (син. почему) мĕн, мĕншĕн, мĕн пирки; Что ты задумался? Мĕн шухăша кайран эсĕ?
4. союзн. сл. (син. который) переводится в соответствии с контекстом: дом, что стоит на углу кĕтесре ларакан çурт; сказали, что он болен вăл чирленĕ терĕç ♦ что было сил пĕтĕм вăйран, вăй çитнĕ таран; Что толку спорить? Тавлашнин мĕн усси пур?; в случае чего мĕн те пулин сиксе тухсан; Мне-то что! Мана мĕн ĕç!; ни к чему кирлĕ мар; ни за что 1) тем пулсан та 2) нимшĕнех, ним сăлтавсăр; с чего мĕншĕн, мĕн сăлтавпа; Чего только нет! Мĕн кăна çук!; Что делать! Мĕн тăвăн!; Чему быть, того не миновать посл. Пулмалли пулатех

Чăваш сăмахĕсен кĕнеки

ямăт

/Йамăт/ (jамы̆т), готовый. См. янта. Истор. Хресченсем: улпут ĕçĕ, тесе, ĕçе çийелтен анчах ĕçленĕ; улпучĕсем те, ямăта вĕреннĕскерсем, тăрăшман. Ч.II. Ямăт мула ĕмĕтленсе, пуян çын хĕрне ан тапăнăр. СПВВ. X. Ямăт, ямăттине, янтă, ямăтлас, янтлас. КС. Ямăтранах пуйрĕ. Разбогател чужим добром (но законно). Орау. Ямăтранах пуйрĕ (чужим добром, но законно, напр. женитьбою). Ib. Çын ямăчĕпе пуййĕрç (= пуйрĕç) вĕсем, разбогатели чужим добром (готовым). М.А. 74. Епле вăл ямăтран тупасшăн? терĕç илтлекенсем. Сир. 132. Çыннăн асаппа пухăннă ямăтне çăтса яраймĕ вăл, калла кăларса парĕ; пурлăхĕ тăрăх унăн тӳлĕвĕ пулĕ, савăнсах тараймĕ вăл. Сред. Юм. Тăван пиччĕшĕн мар, ытти ашшĕпе, амăшпе пĕр тăвансĕн çорчĕ-йĕрĕ, ытти япаласĕм те она йолсан: ямăт полнă, теççĕ. Следовательно, ямăт означает имущество, оставшееся после родственников, не живущих в одном доме. Однако, если родители до своей смерти не выделили сыну имения, которое он должен бы получить, и он получает его лишь после их смерги, то это не будет «ямăт». Ib. Ямăта çиç пăхать. Все даровое хочет получать. Вĕлле хурчĕ. Вĕсем (сăрăсем) вĕллере те, тулта та нимскер те тумаççĕ, ямăт апат çиеççĕ те, сĕрлесе çеç лараççĕ. N. Эпир соха сохаласа çӳреппĕр, эсĕ конта ямăтран икерч çисе ларатăн. N. Теприсем пыраççĕ те: ха! ха! ямăттине йышанать! теççĕ. Другие подходят и говорят: «Смотри-ка, он присваивает себе готовое?».

Вырăсла-чăвашла словарь (1972)

ворожея

юмăç.

Çавăн пекех пăхăр:

юмах-халап юмахла юмахçă юмăç « юмăç-терĕç » юмăçла юмăх юмла юмор юмореска

юмăç-терĕç
Сăмаха тĕплĕ ăнлантарман
 
Хыпарсем

2015, утă, 30
Шыранӑ чухне ӑнсӑртран латин кирилл саспаллисем вырӑнне латин саспаллисене ҫырсан, сайт эсир ҫырнине юсама тӑрӑшӗ.

2015, утă, 30
Шырав сӑмахӗсене сӗннӗ чухне малашне вӑл е ку сӑмаха унччен миҫе шыранине тӗпе хурса кӑтартӗ.

2015, утă, 29
Сăмах шыранӑ чухне малашне сайт сире сăмахсарсенче тĕл пулакан вариантсене сĕнĕ.

2014, пуш, 25
Мобиллă хатĕрсемпе усă куракансем валли сайта лайăхлатрăмăр //Мирон Толи пулăшнипе.

2011, утă, 20
Вырăсла-чăвашла сăмахсарпа пуянланчĕ.

2011, утă, 19
Сăмахсарсен çĕнелнĕ сайчĕ ĕçлеме пуçларĕ.

2011, утă, 16
Сайтăн çĕнĕ версийĕ хатĕрленме пуçларĕ.

Пӳлĕм
Сайт пирки

Ку сайтра чăваш сăмахсарĕсене пухнă. Эсир кунта тĕрлĕ сăмахсен куçарăвне, тата ытти тĕрлĕ уйрăмлăхĕсене тупма пултаратăр.

Счетчики
Пулăшу

Эсир куçаракан укçа хостингшăн тӳлеме, çĕнĕ сăмахсарсем кĕртме, Ашмарин хатĕрленĕ сăмах пуххине сканерлама кайĕ.

RUS: Переведенные вами средства пойдут на оплату хостинга, добавление новых словарей, сканирование словаря Ашмарина.

Куçармалли счётсем:

Яндекс: 41001106956150

WMR: R028110838271

PayPal: np@chuvash.org